Neuralex RechtspraakNeuralex Rechtspraak
Inloggen staging

Blog

Hoger beroep instellen: wanneer kan het en hoe werkt het?

Gepubliceerd · 6 min lezen

kennisbankProcederen

In het kort: Ben je het niet eens met een uitspraak? Dan kun je vaak in hoger beroep gaan bij het gerechtshof. Het hof bekijkt je zaak dan opnieuw. De termijn is kort, je hebt meestal een advocaat nodig en het kost geld. Kijk daarom eerst goed of het de moeite waard is. Soms is schikken of een andere route slimmer.

Wat is hoger beroep?

Hoger beroep betekent dat een hogere rechter je zaak opnieuw beoordeelt. Bij gewone geschillen tussen mensen of bedrijven is dat het gerechtshof. Het hof kijkt naar de feiten én naar het recht. Je kunt dus ook nieuwe argumenten of nieuw bewijs inbrengen.

De partij die in hoger beroep gaat, heet de appellant. De andere partij heet de geïntimeerde. De uitspraak van het hof heet een arrest.

Wanneer kan het?

  • Gewone civiele zaken (bij de rechtbank of kantonrechter): meestal wel.
  • Kleine kantonzaken: gaat de zaak om een bedrag van €1.750 of minder, dan is hoger beroep meestal niet mogelijk.
  • Bestuursrecht (bijvoorbeeld een uitkering of vergunning): hoger beroep gaat naar een speciale hogere rechter, zoals de Raad van State of de Centrale Raad van Beroep. Daar gelden andere regels.
  • Strafzaken: hiervoor gelden aparte regels en termijnen. De termijn is meestal 14 dagen na de uitspraak. Kijk voor de voorwaarden op rechtspraak.nl.

Dit artikel gaat vooral over civiele zaken. Twijfel je welke soort zaak je hebt? Kijk dan bovenaan de uitspraak. Daar staat vaak ook welke mogelijkheden je hebt.

Let op de termijn

De termijn is het allerbelangrijkste. Mis je hem, dan is hoger beroep bijna altijd voorbij.

  • Gewone civiele zaak: drie maanden na de dag van de uitspraak.
  • Kort geding: vier weken na de uitspraak.
  • Bestuursrecht: zes weken.

De termijn begint op de dag van de uitspraak. Niet op de dag dat je de brief krijgt. Zie ook het artikel over termijnen niet missen.

Heb je een advocaat nodig?

Bij het gerechtshof geldt in civiele zaken een advocaatplicht. Dat betekent dat je de zaak niet zelf mag voeren. Dat geldt ook als je bij de kantonrechter nog zonder advocaat procedeerde.

Heb je een laag inkomen? Dan kun je misschien gesubsidieerde rechtsbijstand krijgen. Dat heet een toevoeging. Je advocaat vraagt die aan bij de Raad voor Rechtsbijstand. Je betaalt dan alleen een eigen bijdrage. Zie het artikel over juridische hulp kiezen.

In het bestuursrecht is een advocaat meestal niet verplicht.

Hoe gaat het stap voor stap?

  1. Lees de uitspraak goed. Waarom verloor je? Welke argumenten wees de rechter af?
  2. Zoek snel een advocaat. Neem de uitspraak en alle stukken mee. Een goede advocaat zegt eerlijk wat je kansen zijn.
  3. Appeldagvaarding. Je advocaat laat binnen de termijn een dagvaarding uitbrengen door een deurwaarder. Daarmee start het hoger beroep.
  4. Memorie van grieven. Daarna schrijft je advocaat een stuk met je bezwaren tegen de uitspraak. Die bezwaren heten grieven. Wat je hier niet noemt, kijkt het hof meestal niet na.
  5. Memorie van antwoord. De andere partij reageert schriftelijk.
  6. Mondelinge behandeling. Vaak volgt een zitting. Het hof stelt vragen en kijkt of een schikking mogelijk is. Zie het artikel over zitting voorbereiden.
  7. Arrest. Het hof doet uitspraak. Hoe lang dat duurt, verschilt per hof en per zaak. Actuele doorlooptijden vind je op rechtspraak.nl.

Na het arrest kan soms nog cassatie bij de Hoge Raad. Die kijkt alleen of het recht goed is toegepast, niet opnieuw naar de feiten.

Wat kost het?

  • Griffierecht: een bedrag dat je aan het hof betaalt om de zaak te starten. De hoogte hangt onder meer af van je inkomen en van het bedrag waar de zaak over gaat. De actuele bedragen staan op rechtspraak.nl.
  • Advocaatkosten: vaak het grootste bedrag, zonder toevoeging al snel duizenden euro's.
  • Proceskosten: verlies je, dan moet je meestal een deel van de kosten van de andere partij betalen.

Zie ook het artikel over kosten procederen.

Wat zijn je kansen?

Hoger beroep is geen tweede gok. Het heeft vooral zin als:

  • de rechter feiten verkeerd heeft gezien;
  • belangrijk bewijs niet is meegenomen;
  • de rechter de wet verkeerd heeft toegepast;
  • je nieuw en sterk bewijs hebt.

Ben je het alleen gevoelsmatig oneens? Dan is de kans op winst kleiner. Weeg ook de tijd, stress en kosten mee.

Let op: hoger beroep zet de uitspraak meestal niet stil. Staat er "uitvoerbaar bij voorraad" in het vonnis? Dan moet je toch al betalen of doen wat de rechter zegt.

Eerst schikken?

Ook na een uitspraak kun je nog praten. Soms wil de winnende partij een snelle afspraak om een lange zaak te voorkomen. Bijvoorbeeld een lager bedrag of een betalingsregeling. Doe een voorstel op schrift, maar laat de termijn ondertussen niet verlopen. Zie de artikelen over schikken met een voorbeeldbrief en mediation.

Alternatieven: verzet en herroeping

  • Verzet: was je niet aanwezig en heb je niet gereageerd? Dan kreeg je een verstekvonnis. Daartegen ga je in verzet bij dezelfde rechter. De termijn is vier weken. Die gaat meestal in zodra de deurwaarder het vonnis aan jou persoonlijk heeft betekend; in andere gevallen kan hij later beginnen. Kijk voor de precieze regels op rechtspraak.nl. Zie het artikel over dagvaarding en verweerschrift lezen.
  • Herroeping: dit is een uitzonderlijke route. Het kan alleen als de uitspraak is gebaseerd op bedrog, valse stukken of stukken die de andere partij achterhield. Je moet dit doen binnen drie maanden nadat je het hebt ontdekt.

Wat je beter niet kunt doen

  • Wachten tot het laatste moment: een advocaat heeft tijd nodig.
  • Denken dat je niet hoeft te betalen omdat je in hoger beroep gaat.
  • Alleen dezelfde argumenten herhalen zonder te zeggen waar de rechter fout zat.
  • Contact met de andere partij helemaal afkappen: een schikking blijft mogelijk.
  • In hoger beroep gaan zonder eerst je kosten en kansen te laten inschatten.

Bronnen

Dit is informatie, geen juridisch advies. Wil je weten of hoger beroep in jouw situatie zin heeft? Stel je vraag gratis op /vraag-gratis.

Verder lezen