Neuralex RechtspraakNeuralex Rechtspraak
Inloggen staging

Blog

Wajong te laat aangevraagd: kan het nog en hoe maak je bezwaar?

Gepubliceerd · 6 min lezen

kennisbankWerk

In het kort: Ook als je ouder bent, kun je de Wajong nog aanvragen. Er is geen harde einddatum. Wel krijg je meestal maar beperkt geld terug over de periode vóór je aanvraag. Het UWV toetst een late aanvraag vaak aan de strengste regels. Goed medisch bewijs uit je jeugd is daarom het belangrijkst.

Wat is de Wajong?

De Wajong is een uitkering voor jonggehandicapten. Het is voor mensen die door een ziekte of beperking al op jonge leeftijd niet of weinig kunnen werken. Het UWV beslist over de Wajong. Het UWV is de overheidsinstantie voor uitkeringen bij werkloosheid en ziekte.

De hoofdregel: je ziekte of beperking moest er al zijn vóór je 18e verjaardag. Of hij ontstond tijdens een studie vóór je 30e.

Welke Wajong geldt voor jou?

Er zijn drie versies. Welke voor jou geldt, hangt vooral af van wanneer je de uitkering aanvroeg of kreeg.

  • Oude Wajong: voor mensen die vóór 1 januari 2010 een Wajong-uitkering kregen.
  • Wajong 2010: voor mensen die tussen 2010 en 2015 instroomden. Deze versie richtte zich meer op werken met ondersteuning.
  • Wajong 2015: voor aanvragen vanaf 1 januari 2015. Je krijgt de uitkering alleen als je duurzaam geen arbeidsvermogen hebt. Dat betekent: je kunt nu niet werken en dat verandert naar verwachting ook nooit meer.

Sinds 2021 zijn de regels van de oude Wajong en de Wajong 2010 grotendeels gelijkgetrokken.

Vraag je nu voor het eerst aan? Dan toetst het UWV je in de regel aan de Wajong 2015. Dat geldt in de regel ook als je beperking al veel langer bestaat. Of er voor jou een uitzondering geldt, lees je op uwv.nl of vraag je na via juridischloket.nl.

Kun je de Wajong later nog aanvragen?

Ja. Je kunt ook op je 25e, 40e of 55e nog aanvragen. Het UWV kijkt dan terug: was je al arbeidsongeschikt op je 18e, of tijdens je studie vóór je 30e?

Hoe later je aanvraagt, hoe lastiger dat te bewijzen is. Daarom heb je stukken van vroeger nodig, zoals:

  • brieven van je huisarts, specialist of psycholoog uit je jeugd;
  • verslagen van speciaal onderwijs of een zorginstelling;
  • schoolrapporten waarin je beperking staat;
  • verklaringen van ouders, leraren of begeleiders.

Je huisarts of ziekenhuis kan oude dossiers soms nog opvragen. Vraag dit op tijd aan, want het kost vaak weken.

Krijg je geld met terugwerkende kracht?

Meestal maar beperkt. Terugwerkende kracht betekent dat je ook geld krijgt over de tijd vóór je aanvraag. Hoe ver het UWV bij de Wajong precies terug kan gaan, en welke uitzonderingen er zijn, staat in de Wet Wajong op wetten.overheid.nl.

Had je een goede reden om niet eerder aan te vragen? Bijvoorbeeld een ernstige psychische ziekte of een verkeerde informatie van een instantie? Vermeld dat dan duidelijk in je aanvraag. Of het UWV daardoor verder terug kan gaan, hangt af van de wet en je situatie. Laat dit nagaan via juridischloket.nl.

Stap-voor-stap: zo vraag je aan

  1. Verzamel bewijs. Zorg eerst voor medische stukken uit je jeugd en van nu.
  2. Vraag aan via het UWV. Dat kan online met DigiD op uwv.nl. Een begeleider of familielid mag je helpen.
  3. Medisch onderzoek. Een verzekeringsarts van het UWV spreekt met je. Neem je stukken mee en vertel eerlijk wat je wel en niet kunt.
  4. Beslissing. Je krijgt een brief met het besluit. Het UWV moet binnen een vaste termijn beslissen. Welke termijn dat is, lees je op uwv.nl. Duurt het te lang? Zie het artikel over beslissing-te-laat-dwangsom.

Zit je in de gevangenis of in een instelling? Zie dan het artikel over wajong-detentie.

Afgewezen? Zo maak je bezwaar

Ben je het niet eens met het besluit? Dan maak je bezwaar. Dat is een brief waarin je het UWV vraagt het besluit opnieuw te bekijken.

  • Termijn: zes weken na de datum op de brief (art. 6:7 Awb). Mis deze termijn niet. Zie ook het artikel over termijnen-niet-missen.
  • Weinig tijd? Stuur dan een kort bezwaar met je naam, het besluit en "ik maak bezwaar". Vraag om uitstel voor de gronden. Dat heet een pro-forma bezwaar.
  • Wat zet je erin? Leg uit waarom het besluit volgens jou niet klopt. Bijvoorbeeld: de arts heeft je oude stukken niet bekeken, of je beperking werd onderschat.
  • Vraag je dossier op. Daarin staat het rapport van de verzekeringsarts. Zo zie je waar het misging.
  • Hoorzitting. Meestal mag je je bezwaar mondeling toelichten. Een bezwaararts kijkt opnieuw naar je situatie.

Praat ook met het UWV. Soms blijkt dat er stukken missen. Dan kan het UWV het besluit zonder rechter aanpassen. Meer tips staan in het artikel over bezwaar-beschikking.

Naar de rechter

Blijft het UWV bij de afwijzing? Dan kun je in beroep gaan bij de rechtbank.

  1. Je hebt opnieuw zes weken na de beslissing op bezwaar.
  2. Je betaalt griffierecht. Dat is de bijdrage voor de rechtbank. Voor zaken over uitkeringen geldt een lager bedrag dan voor veel andere zaken. Het actuele bedrag staat op rechtspraak.nl.
  3. Een advocaat is niet verplicht. Een tweede medisch advies kan wel helpen. Soms laat de rechter een onafhankelijke arts kijken.
  4. Ben je het niet eens met de rechtbank? Dan kun je hoger beroep instellen bij de Centrale Raad van Beroep. Zie het artikel over hoger-beroep-instellen.

Over kosten lees je meer in het artikel over kosten-procederen. Met een laag inkomen kom je vaak in aanmerking voor gesubsidieerde rechtshulp. Zie het artikel over juridische-hulp-kiezen.

Krijg je geen Wajong?

Dan heb je misschien recht op bijstand via de gemeente. Kun je wel een beetje werken? Dan kan de gemeente je helpen met werk en begeleiding via de Participatiewet. Vraag dit tegelijk aan, zodat je geen tijd zonder inkomen hebt.

Wat je beter niet kunt doen

  • Denken dat het "toch te laat is": er is geen leeftijdsgrens om aan te vragen.
  • Langer wachten met aanvragen: elke maand wachten kan geld kosten.
  • Alleen vertellen zonder stukken: zonder bewijs uit je jeugd wijst het UWV snel af.
  • De bezwaartermijn van zes weken laten verlopen: daarna is bezwaar bijna altijd onmogelijk.
  • Het gesprek met de verzekeringsarts mooier maken dan het is: vertel ook over je slechte dagen.

Bronnen

Dit is informatie, geen juridisch advies. Wil je weten of jouw Wajong-aanvraag of bezwaar kans maakt? Stel je vraag gratis op /vraag-gratis.

Verder lezen