Openbaar, maar niet met naam en toenaam

Rechtspraak is in Nederland openbaar. Dat staat in artikel 121 van de Grondwet en het is

geen formaliteit: controle op de rechter is alleen mogelijk als je kunt zien wat hij

beslist. Tegelijk staan in een uitspraak vaak de meest kwetsbare feiten uit iemands leven.

De Rechtspraak lost dat op met pseudonimisering. Het uitgangspunt van haar richtlijn is

dat gegevens van natuurlijke personen worden vervangen door aanduidingen als [verdachte],

[eiser] of [betrokkene]. Namen van rechtspersonen, advocaten en rechters blijven doorgaans

staan.

Waarom u toch herkenbaar kunt zijn

Pseudonimiseren is niet hetzelfde als anonimiseren. Wat overblijft is vaak genoeg om iemand

te herkennen als je de zaak al kent:

• de plaats, de datum en de sector;
• het bedrijf waar u werkte, dat als rechtspersoon wel met naam genoemd wordt;
• een combinatie van feiten die in uw omgeving maar op een persoon slaat;
• soms simpelweg een naam die is blijven staan waar dat niet de bedoeling was.

Dat laatste komt voor. Pseudonimiseren gebeurt op schaal en er zitten fouten in.

Twee routes, en het verschil is belangrijk

Route 1 - de bron. Gaat het om de uitspraak zoals de Rechtspraak die publiceert, dan is

de Rechtspraak de partij die er iets aan kan doen. Zijn er gegevens ten onrechte niet

gepseudonimiseerd, dan is het Rechtspraak Servicecentrum het aangewezen adres. Bent u het

oneens met de *wijze* van pseudonimisering van een uitspraak waarbij u betrokken bent, dan

is dat een zaak voor het gerecht dat de uitspraak deed. De Rechtspraak heeft daarvoor een

privacyverzoek-formulier.

Route 2 - de hergebruikers. De uitspraken zijn open data. Ze staan dus niet alleen op

rechtspraak.nl, maar ook bij juridische uitgevers, zoekmachines en portalen zoals dit. Elke

partij die uitspraken opnieuw publiceert is zelf verwerkingsverantwoordelijke voor haar

eigen kopie. U kunt zich daar dus apart tot richten - ook als route 1 niets oplevert.

Dat is geen theoretisch onderscheid. Een hergebruiker kan een uitspraak uit zijn index

halen zonder dat de officiele publicatie verandert. Andersom werkt het ook: als de bron

wordt aangepast, moet een fatsoenlijke hergebruiker dat binnen een dag overnemen.

Wat u realistisch mag verwachten

Het "recht op vergetelheid" uit artikel 17 AVG is geen knop waarop u drukt. Bij rechtspraak

weegt het belang van openbaarheid zwaar, en de Nederlandse rechter heeft eerder geoordeeld

dat een gepubliceerde, geanonimiseerde uitspraak niet zomaar verwijderd hoeft te worden.

Uw kansen zijn het grootst als u concreet kunt maken:

• dat er een fout in de pseudonimisering zit (dat is geen belangenafweging maar een

correctie);

• dat de zaak oud is en het maatschappelijk belang inmiddels gering;
• dat u onevenredig wordt geraakt, bijvoorbeeld omdat de uitspraak bovenaan komt als

werkgevers uw naam intikken.

Hoe wij het doen

Op dit portaal tonen wij uitsluitend materiaal dat de Rechtspraak zelf openbaar publiceert.

Wij de-anonimiseren niets, combineren uitspraken niet met externe persoonsregisters en

bouwen geen profielen. Onze synchronisatie volgt de bron: wordt daar iets ingetrokken of

aangepast, dan verdwijnt of verandert het hier ook.

Wilt u dat een uitspraak op dit portaal niet meer vindbaar is, mail dan het ECLI-nummer met

een korte toelichting naar [email protected]. Wij bevestigen binnen vijf werkdagen en

beslissen binnen de wettelijke termijn van een maand. Wij vragen daarbij niet om een kopie

van uw identiteitsbewijs - als wij moeten vaststellen dat het verzoek u betreft, zoeken wij

een lichtere manier.

Wat er precies met uw gegevens gebeurt staat op onze pagina

[Privacy, AVG en disclaimers](/juridisch).

*Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies. Voor uw eigen situatie

schakelt u een advocaat of jurist in.*